sinh thai moi truong

Trong tu nhien , sinh vat va moi truong luon co su tac dong qua lai voi nhau tao thanh mot he thong thong nhat. Luc dau sinh vat phu thuoc hoan toan vao moi truong nhung khi sinh vat song trong moi truong mot thoi gian dai thi no co tac dong lam bien doi moi truong, lam moi truong bien doi phu hop hon voi su phat trien cua sinh vat, lam giam tac dong xau cua mt toi sinh vat, lam tang yeu to co loi cua mt voi sinh vat. Do goi la su bu cac yeu to sinh thai ( no khang dinh vai tro cai tao moi truong cua sinh vat, lam mt tot hon) 

Con nguoi su dung sinh vat nhu mot cong cu co hieu qua trong cai tao moi truong, mang lai nhieu loi ich cho con nguoi. VD: duyen hai mien trung co nhieu cat trang, pho bien o DBSCL, thuan loi trong sen va tram... 

Nguyen tac: phai phat huy duoc tinh thich ung giua sinh vat va moi truong, khong duoc lay suc manh chu quan cua con nguoi von khong phu hop voi moi truong de cai tao moi truong do. 

*) Kieu hinh sinh thai va y nghia: 

Loai sinh vat co pham vi chong chiu rong voi su bien ssong cua nhieu yeu to sinh thai nen phan bo rong rai, song va phat trien trong nhieu vung sinh thai khac nhau, trong qua trinh song phat trien va thich nghi lau lai cua vung sinh thai khac nhauthi no hinh thanh dac trung hinh thai mang dac thu tung vung. Do la cac kieu hinh sinh thai. 

Trong san xuat nong nghiep can phai san xuat ben vung tao giong tot, con nguoi can phai duy tri va bao ve giong dia phuong.

Cau 4: Hieu the nao ve quy luat luong toi thieu cua Liebig va quy luat tinh chong chiu cua Shelford? tu do neu va phan tich mot so ung dung trong phat trien nong nghiep, bao ve moi truong.*) Quy luat luong toi thieu cua Liebig ( 1840) - moi quan he giua dinh duong khoang va nang suat cay trong: 

-Quy luat: chat gioi han nang suat cay trong la chat co ham luong ma cay co the su dung duoc gan voi luong toi thieu can thiet ma cay trong co nhu cau. 

-Sau cung voi cong trinh nghien cuu khac, nguoi ta thay quy luat luong toi thieu cua Liebig khong nhung dung voi chat khoang va cay trong ma con dung voi tat ca cac yeu to sinh thai khac va he sinh thai. 

-Quy luat luong toi thieu khai quat: bat cu mot yeu to sinh thai nao deu co the tro thanh mot yeu to han che su sinh truong, phat trien cua cay trong khi luong tac dong cua no len co the sinh vat gan voi luong toi thieu can thiet ma sinh vat do yeu cau. 

-Ung dung rong rai trong nghien cuu sinh thai va phat trien nong nghiep, tuy nhien ung dung trong SXNN phai tuan theo nguyen tac: ngoai tu nhien cac yeu to sinh thai luon tac dong qua lai voi nhau va cung tac dong len co the sinh vat. Khi xac dinh yeu to han che va giai phap khac phuc yeu to han che thi con nguoi phai dat yeu to han che do trong moi quan he qua lai voi cac yeu to khac, trong dieu kien cu the. 

-VD: + trong dieu kien cuong do anh sang cao nhieu loai cay trong hang nam yeu cau luong Zn trong dat cao. Neu luong Zn trong dat thap se tro thanh yeu to han che. Trong dieu kien cuong do anh sang thap, Zn tro thanh yeu to han che. 

+ Ket qua dieu tra dat vung trung du mien nui phia Bac VN: feralid vang do la dat pho bien nhat chiem toi 70%, co Fe3+ va Al3+, pH thap ( 4,5 - 5,5), dat chua, ham luong PO3-4 thap vi no da ket hop voi Fe va Al tao ket tua, 

Neu trong dau tuong thi phai lam cho pH thap(de tang Rhizohim tao not san va tao PO3-4) 

-Ung dung: co so khoa hoc cho che pham tang nang suat ( cho san pham Glucid nhu ngo, khoai; cho san pham protein nhu lac, dau tuong; cho cay an qua...) 

*) Quy luat chong chiu cua Shelford ( 1913): 

-Phan ung cua SV truoc nhung bien dong cua yeu to sinh thai: 

+Phan ung tieu cuc: tinh di cu 

+Phan ung tich cuc: phan ung thich nghi trong do co thich nghi hinh thai va thich nghi di truyen. thich nghi di truyen la khi moi truong co su bien doi lon voi thoi gian dai thi SV co su bien doi phu hopvoi moi truong, cung voi thoi gian thi su bien doi do cang lau dai va thich nghi o the di truyen cho the he sau. Do la su thcih nghi tich nghi tich cuc, lau dai va ben vung. 

-Quy luat chong chiu: su co mat hay su phat trien phon thinh cua SV nao do o noi nao do phu thuoc vao tat ca yeu to sinh thai ton tai trong moi quan he qua lai lan nhau o noi do va su vang mat hay su su phat trien khong phon thinh cua SV nam do o noi nao dodo su thieu hay thua mot yeu to sinh thai nao do o muc do gan voi muc sinh vat co kha nang chiu dung duoc thi yeu to sinh thai do se han che su phat trien cua SV. 

- 4 bo de: 

+ Phan ung cua cac loai sinh vat truoc su bien dong cua yeu to sinh thai nao day khac nhau la khac nhau. Co loai phan ung khong chat che voi su bien dong cua yeu to sinh thai, tuc la pham vi chong chiu voi su bien dong rong( rong + yeu to sinh thai); co loai phan ung chat voi su bien dong cua yeu to sinh thai, tuuc la pham vi chong chiu hep( hep + yeu to sinh thai).