Previous Page of 11Next Page

tâm lý học đại cương

spinner.gif

NHÂN CÁCH VÀ SỰ HÌNH THÀNH NHÂN CÁCH

I. KHÁI NIỆM CHUNG VỀ NHÂN CÁCH 

1. Nhân cách là gì ? 

a) Khái niệm con người, cá nhân, cá tính, nhân cách: 

- Con người: Con người là một thành viên của cộng đồng, của xã hội vừa là một thực thể tự nhiên, thực thể xã hội. Con người là một thực thể sinh vật - xã hội và văn hoá , Với quan niệm này cần tiếp cận con người theo 3 măt : sinh vật, tâm lý và xã hội. 

- Cá nhân: dùng để chỉ một con người cụ thể của một cộng đồng, thành viên của xã hội, cá nhân cũng là thực thể tự nhiên, xã hội và văn hoá, nhưng được xem xét một cách cụ thể riêng từng người với đặc điểm tâm lý, sinh lý và xã hộiđể phân biệt nó với cá nhân khác và với cộng đồng. 

Cá tính: dùng để chỉ cái đơn nhất, có một không hai, không lặp lại trong tâm lý (hoặc sinh lý) của cá thể động vật hay cá thể người. 

Nhân cách: Khái niệm nhân cách chỉ bao hàm phần xã hội và tâm lý của cá nhân, với tư cách là thành viên của xã hội nhất định, là chủ thể mối quan hệ giữa người với người, của hoạt động có ý thức và giao lưu. 

2. Khái niệm nhân cách trong tâm lý học  

Có nhiều định nghĩa về nhân cách , nhưng có thể nêu lên một định nghĩa như sau: 

Nhân cách là tổ hợp những đặc điểm, những thuộc tính tâm lý cá nhân, biểu thị bản sắc và giá trị xã hội của con người  

+ Nhân cách là tổng hợp không phải là những đặc điểm cá thể của con người, mà chỉ là những đặc điểm nào quy định con người như là một thành viên của xã hội, nói lên bộ mặt tâm lý - xã hội, giá trị và cốt cách làm người của mỗi cá nhân.  

+ Nhân cách không phải là một nét, một phẩm chất tâm lý riêng lẻ mà là một cấu trúc tâm lý mới.Nói cách khác nhân cách là tổng thể những đặc điểm tâm lý đặc trưng với một cơ cấu xác định. Do đó không phải con người sinh ra đã có nhân cách, nhân cách được hình thành dần trong quá trình tham gia các mối quan hệ xã hội của con người.  

+ Nhân cách qui định bản sắc, cái riêng của cá nhân trong sự thống nhất biện chứng với cái chung, cái phổ biến của cộng đồng mà cá nhân là đại biểu  

+ Những thuộc tính tâm lý tạo thành nhân cách thường biểu hiện ở ba cấp độ: cấp độ bên trong cá nhân, cấp độ liên cá nhân, cấp độ biểu hiện ra bằng hoạt động và các sản phẩm của nó. 

2. Các đặc điểm cơ bản của nhân cách: 

a) Tính thống nhất của nhân cách: 

Nhân cách là một cấu trúc tâm lý tức là thống nhất các thuốc tính, các đặc điểm tâm lý xã hội sự thống nhất giữa đức và tài, giữa phẩm chất và năng lực, các phần từ tạo nên nhân cách liên hệ hữu cơ với nhau làm cho nhân cách mang tính tọn vẹn 

Tính thống nhất của nhân cách còn thể hiện ở sự thống nhất giữa 3 cấp độ. Ở cấp độ thứ ba xem xét gí trị xã hội ở nhân cách ở những hoạt động, ở những mối quan hệ xã hội mà nhân cách gây nên như biến đổi ở những nhân cách khác. 

b) Tính ổn định của nhân cách: 

Nhân cách là tổ hợp ccác thuộc tính tương đối ổn định tiềm tàng trong mỗi cá nhân. Những đặc điểm tâm lý nói lên bộ mặt tâm lý - xã hội của cá nhân, quy định giá trị xã hội làm người của mỗi cá nhân. Vì thế nhân cách là cái sinh thành và phát triển trong suốt cả cuộc đời con người, biểu hiện trong hoạt động và mối quan hệ giáo lưu của cá nhân trong xã hội. Vì thế các đặc điểm nhân cách, các phẩm chất của nhân cách tương đối khó hình thành và tương đối khó mất đi . 

c) Tính tích cực của nhân cách: 

Nhân cách là chủ thể của hoạt động và giao tiếp là sản phẩm của xã hội, vì thế nhân cách mang tính tích cực. Mỗi cá nhân được thừa nhận là nhân cách khi anh ta tích cực hoạt động trong những hình thức đa dạng của nó nhờ đó mà nhận thức, cải tạo thế giới qua đó mà cải tạo bản thân mình. Giá trị nhân cách thể hiện rõ ở tính tích cực của nhân cách.

Previous Page of 11Next Page

Comments & Reviews (4)

Login or Facebook Sign in with Twitter


library_icon_grey.png Add share_icon_grey.png Share

Who's Reading

Recommended