San xuat gia tri thang du

Thoi gian lao dong tat yeu. Thoi gian lao dong thang du.  

Do do bay gio ty suat gia tri thang du se la:  

166% 100% x 35 m'==  

Nhu vay, ty suat gia tri thang du da tang tu 100% len 166%.  

Lam the nao de co the rut ngan duoc thoi gian lao dong tat yeu? Thoi gian lao dong tat yeu co quan he voi gia tri suc lao dong. Muon rut ngan thoi gian lao dong tat yeu phai giam gia tri suc lao dong. Muon ha thap gia tri suc lao dong phai giam gia tri nhung tu lieu sinh hoat thuoc pham vi tieu dung cua cong nhan. Dieu do chi co the thuc hien duoc bang cach tang nang suat lao dong trong cac nganh san xuat ra nhung tu lieu sinh hoat thuoc pham vi tieu dung cua cong nhan hay tang nang suat lao dong trong cac nganh san xuat ra tu lieu san xuat de san xuat ra nhung tu lieu sinh hoat do.  

Neu trong giai doan dau cua chu nghia tu ban, san xuat gia tri thang du tuyet doi la phuong phap chu yeu, thi den giai doan tiep sau, khi ky thuat phat trien, san xuat gia tri thang du tuong doi la phuong phap chu yeu. Lich su phat trien cua luc luong san xuat va cua nang suat lao dong xa hoi duoi chu nghia tu ban da trai qua ba giai doan: hop tac gian don, cong truong thu cong va dai cong nghiep co khi, do cung la qua trinh nang cao trinh do boc lot gia tri thang du tuong doi.  

Hai phuong phap san xuat gia tri thang du noi tren duoc cac nha tu ban su dung ket hop voi nhau de nang cao trinh do boc lot cong nhan lam thue trong qua trinh phat trien cua chu nghia tu ban. Duoi chu nghia tu ban, viec ap dung may moc khong phai la de giam nhe cuong do lao dong cua cong nhan, ma trai lai tao dieu kien de tang cuong do lao dong. Ngay nay, viec tu dong hoa san xuat lam cho cuong do lao dong tang len, nhung duoi hinh thuc moi, su cang thang cua than kinh thay the cho cuong do lao dong co bap.  

c) Gia tri thang du sieu ngach  

Canh tranh giua cac nha tu ban buoc ho phai ap dung phuong phap san xuat tot nhat de tang nang suat lao dong trong xi nghiep cua minh nham giam gia tri ca biet cua hang hoa thap hon gia tri xa hoi cua hang hoa, nho do thu duoc gia tri thang du sieu ngach.  

Xet tung truong hop, thi gia tri thang du sieu ngach la hien tuong tam thoi, xuat hien va mat di. Nhung xet toan bo xa hoi tu ban thi gia tri thang du sieu ngach la hien tuong ton tai thuong xuyen. Theo duoi gia tri thang du sieu ngach la khat vong cua nha tu ban va la dong luc manh nhat thuc day cac nha tu ban cai tien ky thuat, hop ly hoa san xuat, tang nang suat lao dong, lam cho nang suat lao dong xa hoi tang len nhanh chong. C. Mac goi gia tri thang du sieu ngach la hinh thuc bien tuong cua gia tri thang du tuong doi, vi gia tri thang du sieu ngach va gia tri thang du tuong doi deu dua tren co so tang nang suat lao dong (mac du mot ben la dua vao tang nang suat lao dong ca biet, con mot ben dua vao tang nang suat lao dong xa hoi).  

Su khac nhau giua gia tri thang du sieu ngach va gia tri thang du tuong doi con the hien o cho gia tri thang du tuong doi do toan bo giai cap cac nha tu ban thu duoc.  

Xet ve mat do, no the hien quan he boc lot cua toan bo giai cap tu san doi voi toan bo giai cap cong nhan lam thue. Gia tri thang du sieu ngach chi do mot so cac nha tu ban co ky thuat tien tien thu duoc. Xet ve mat do, no khong chi bieu hien moi quan he giua tu ban va lao dong lam thue, ma con truc tiep bieu hien moi quan he canh tranh giua cac nha tu ban.  

Tu do, ta thay rang gia tri thang du sieu ngach la dong luc truc tiep, manh nhat thuc day cac nha tu ban cai tien ky thuat, ap dung cong nghe moi vao san xuat, hoan thien to chuc lao dong va to chuc san xuat de tang nang suat lao dong, giam gia tri cua hang hoa.  

5. San xuat gia tri thang du - quy luat kinh te tuyet doi cua chu nghia tu ban  

Moi phuong thuc san xuat co mot quy luat kinh te tuyet doi, quy luat phan anh moi quan he kinh te ban chat nhat cua phuong thuc san xuat do. Theo C.Mac, che tao ra gia tri thang du, do la quy luat tuyet doi cua phuong thuc san xuat tu ban chu nghia.  

That vay, gia tri thang du, phan gia tri moi doi ra ngoai gia tri suc lao dong do cong nhan lam thue tao ra va bi nha tu ban chiem khong, phan anh moi quan he kinh te ban chat nhat cua chu nghia tu ban - quan he tu ban boc lot lao dong lam thue. Gia tri thang du do lao dong khong cong cua cong nhan tao ra la nguon goc lam giau cua cac nha tu ban.