Previous Page of 2Next Page

Đường lối xây dựng hệ thống chính trị thời kỳ trước đổi mới

spinner.gif

CHƯƠNG VI

ĐUỜNG LỐI XÂY DỰNG HỆ THỐNG CHÍNH TRỊ

I. Đường lối xây dựng hệ thống chính trị thời kỳ trước đổi 

mới

(1945-1986)

1. Hoàn cảnh lịch sử và chủ trương xây dựng hệ thống chính trị

Hệ thống chính trị dân chủ nhân dân (giai đoạn 1945 - 1954)

Cách mạng Tháng Tám 1945 thắng lợi, Nhà nước Việt Nam Dân 

chủ Cộng hoà ra đời đánh dấu sự hình thành ở nước ta một hệ thống 

chính trị cách mạng với các đặc trưng sau đây:

- Có nhiệm vụ thực hiện đường lối cách mạng "Đánh đuổi bọn đế 

quốc xâm lược, giành độc lập và thống nhất thật sự cho dân tộc, xoá bỏ 

những di tích phong kiến và nửa phong kiến làm cho người cày có ruộng, 

phát triển chế độ dân chủ nhân dân, gây cơ sở cho chủ nghĩa xã hội". 

Khẩu hiệu "Dân tộc trên hết, Tổ quốc trên hết" là cơ sở tư tưởng cho hệ 

thống chính trị giai đoạn này.

Dựa trên nền tảng của khối đại đoàn kết dân tộc hết sức rộng rãi: 

không phân biệt giống nòi, giai cáp, tôn giáo, ý thức hệ, chủ thuyết; không 

chủ trương đấu tranh giai cấp. Đặt lợi ích của dân tộc là cao nhất.

- Có một chính quyền tự xác định là công bộc của dân, coi dân là chủ 

và dân làm chủ, cán bộ sống và làm việc giản dị, cần, kiệm, liêm, chính, 

chí công vô tư.

- Vai trò lãnh đạo của Đảng (từ tháng 11 năm 1945 đến tháng 2 năm 

1951) được ẩn trong vai trò của Quốc hội và Chính phủ, trong vai trò của 

cá nhân Hồ Chí Minh và các đảng viên trong Chính phủ.

- Có một Mặt trận (Liên Việt) và nhiều tổ chức quần chúng rộng rãi, 

làm việc tự nguyện, không hưởng lương và không nhận kinh phí hoạt

động từ nguồn ngân sách Nhà nước, do đó không có điều kiện công chức 

hóa, quan liêu hoá.

- Cơ sở kinh tế chủ yếu của hệ thống chính trị dân chủ nhân dân là 

nền sản xuất tư nhân hàng hoá nhỏ, phân tán, tự cấp, tự túc; bị kinh tế 

thực dân và chiến tranh kìm hãm, chưa có viện trợ.

- Đã xuất hiện (ở một mức độ nhất định) sự giám sát của xã hội dân 

sự đối với Nhà nước và Đảng; sự phản biện giữa hai đảng khác (Đảng 

Dân chủ và Đảng xã hội) đối với Đảng Cộng sản Việt Nam. Nhờ đó đã 

giảm thiểu rõ rệt các tệ nạn thường thấy phát sinh trong bộ máy công 

quyền.

Hệ thống chuyên chính vô sản (giai đoạn 1955 - 1975 và 1975 - 

1986)

- Ở nước ta, khi giai cấp công nhân giữ vai trò lãnh đạo cách mạng thì 

thắng lợi của cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân cũng là sự bắt đầu của 

cách mạng xã hội chủ nghĩa, sự bắt đầu của thời kỳ thực hiện nhiệm vụ 

lịch sử của chuyên chính vô sản. Bước ngoặt lịch sử này đã diễn ra trên 

miền Bắc cách đây hơn năm mươi năm và từ sau ngày 30-4-1975 diễn ra 

trong phạm vi cả nước.

- Từ tháng 4-1975, với thắng lợi hoàn toàn và triệt để của sự nghiệp 

chống Mỹ cứu nước, cách mạng Việt Nam chuyển sang giai đoạn mới, 

giai đoạn tiến hành các mạng xã hội chủ nghĩa trong cả nước. Do đó hệ 

thống chính trị của nước ta cũng chuyển sang giai đoạn mới: từ hệ thống 

chuyên chính dân chủ nhân dân làm nhiệm vụ lịch sử của chuyên chính 

vô sản trong phạm vi nửa nước (giai đoạn 1955-1975) sang hệ thống 

chuyên chính vô sản hoạt động trong phạm vi cả nước.

- Bước sang giai đoạn mới, Đại hội IV của Đảng nhận dịnh rằng, 

muốn đưa sự nghiệp cách mạng đến toàn thắng, "điều kiện quyết định 

trước tiên là phải thiết lập và không ngừng tăng cường chuyên chính vô

sản, thực hiện và không ngừng phát huy quyền làm chủ tập thể của nhân 

dân lao động".

a. Cơ sở hình thành hệ thống chuyên chính vô sản ở nước ta

Previous Page of 2Next Page

Comments & Reviews (13)

Login or Facebook Sign in with Twitter


library_icon_grey.png Add share_icon_grey.png Share

Who's Reading

Recommended