Previous Page of 8Next Page

các chủ thể đặc biệt của pháp luật dân sự

spinner.gif

CÁC CHỦ THỂ ĐẶC BIỆT CỦA PHÁP LUẬT DÂN SỰ

I. Hộ gia đình 

1.Khái niệm hộ gia đình 

Bộ luật dân sự năm 2005 không có điều luật nào định nghĩa về hộ gia đình mà chỉ đưa ra các điều kiện để hộ gia đình được coi là chủ thể của quan hệ pháp luật dân sự. Điều 106 bộ luật dân sự năm 2005 quy định: " Hộ gia đình mà các thành viên có tài sản chung, cùng đóng góp công sức để hoạt động kinh tế chung trong sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp hoặc một số lĩnh vực sản xuất, kinh doanh khác do pháp luật quy định là chủ thể khi tham gia quan hệ dân sự thuộc các lĩnh vực này." 

Như vậy không phải tất cả mọi hộ gia đình đều là chủ thể của quan hệ pháp luật dân sự, chỉ những hộ gia đình có đủ các điều kiện sau mới trở thành chủ thể: 

 Thứ nhất: các thành viên có tài sản chung  

 Thứ hai: cùng đóng góp công sức hoạt động kinh tế chung trong lĩnh vực sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp hoặc một số lĩnh vực sản xuất kinh doanh khác do pháp luật quy định. Đây là điều kiện quan trong nhất xác định hộ gia đình với tư cách là chủ thể của quan hệ pháp luật dân sự 

Cũng cấn phải thấy rằng không phải bất kỳ nhóm người nào có chung tài sản và làm kinh tế chung trong các lĩnh vực mà luật quy định cũng đều có thể được coi là hộ gia đình. Chỉ khi những nhóm người này có quan hệ huyết thống, nuôi dưỡng và hôn nhân thì mới trở thành chủ thể quan hệ pháp luật dân sự 

Tài sản chung của hộ gia đình khác với tài sản chung của vợ chồng. Đây là tài sản do tất cả các thành viên gia đình tạo nên trong quá trình tiến hành hoạt động kinh tế chung. Tài sản chung của hộ gia đình gồm: quyền sử dụng đất, quyền sử dụng rừng, rừng trồng của hộ gia đình, tài sản do các thành viên đóng góp, cùng nhau tạo lập nên hoặc được tặng cho chung được thừa kế chung và các tài sản khác mà thành viên thỏa thuân là tài sản chung của hộ(điều 108 BLDS 2005) 

Các thành viên của hộ gia đình chiếm hữu và sử dụng tài sản chung của hộ theo phương thức thỏa thuận. Việc định đoạt tài sản là tư liệu sản xuất, tài sản chung có giá trị lớn của hộ gia đình phải được các thành viên từ đủ 15 tuổi trở lên đồng ý. Đối với các loại tài sản chung khác phải được đa số thành viên từ đủ 15 tuổi trở nên đồng ý. 

Các quan điểm về hộ gia đình: việc quy định hộ gia đình là chủ thể quan hệ pháp luật dân sự còn có nhiều ý kiến khác nhau: 

• Nhóm 1: không chấp nhận hộ gia đình là chủ thể quan hệ pháp luật dân sự. Những người theo quan điểm này cho rằng: 

 Thực chất hộ gia đình là một nhóm cá nhân có tư cách chủ thể độc lập với nhau, có tài sản chung, có quyền lợi nghĩa vụ như nhau và có người đại diện cho nhóm tham gia vào các quan hệ dân sự. 

 Chủ thể quan hệ pháp luật dân sự chỉ có thể là cá nhân hoặc pháp nhân, việc quy định hộ gia đình là chủ thể quan hệ pháp luật dân sự sẽ hạn chế quyền tự do của cá nhân của thành viên hộ gia đình.  

 Các đặc thù về địa vị pháp lý và hoạt động của chủ thể này đã được quy định trong các văn bản quy phạm pháp luật khác như: Luật Đất Đai, Luật bảo vệ và phát triển rừng...  

• Nhóm 2 đề nghị chỉ quy định hộ gia đình là chủ thể trong một quan hệ pháp luật duy nhất, đó là quan hệ pháp luật về quyền sử dụng đất. 

• Nhóm 3 tán thành việc quy định hộ gia đình là chủ thể của quan hệ pháp luật dân sự. họ lập luận rằng: 

- Ở nước ta hộ gia đình chiếm một vị trí đặc biệt quan trọng. Hiến pháp năm 1992(được sửa đổi và bổ sung năm 2001)đã khẳng định tại điều 21 là kinh tế hộ gia đình cần được khuyến khích, phát triển.

Previous Page of 8Next Page

Comments & Reviews (4)

Login or Facebook Sign in with Twitter


library_icon_grey.png Add share_icon_grey.png Share

Who's Reading

Recommended