Previous Page of 4Next Page

QUYỀN ƯU TIÊN

spinner.gif

Quyền ưu tiên (Right of Prority) là một vấn đề quan trọng trong hệ thống pháp luật về bảo hộ quyền Sở hữu trí tuệ của mỗi quốc gia. Hầu như trong tất cả các hệ thống pháp luật, các nước đều thừa nhận quyền này của người nộp đơn. Trên bình diện thế giới, một số các Công ước quốc tế đề cập đến quyền liên quan như: Công ước Paris (ký kết năm 1883) về bảo hộ quyền Sở hữu công nghiệp, Thoả ước La - Hay (1925) về đăng ký quốc tế Kiểu dáng công nghiệp (KDCN), Nghị định thư liên quan đến Thoả ước Madrid về đăng ký quốc tế Nhãn hiệu hay Công ước quốc tế về bảo hộ giống cây trồng mới (Công ước UPOV)... 

1. Khái niệm và ý nghĩa của quyền ưu tiên. 

Dưới góc độ chung nhất thì quyền ưu tiên trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ được hiểu như sau: Quyền ưu tiên là quyền của nqười nộp đơn trên cơ sở một đơn hợp lệ lần đầu tiên đã được nộp tại một quốc gia khác là thành viên điều ước quốc tế có quy định về quyền ưu tiên (sau đây gọi là quốc gia thành viên), trong một thời hạn nhất định người nộp đơn có thể nộp đơn yêu cầu bảo hộ đối tượng sở hữu trí tuệ đó tại một quốc gia thành viên khác và đơn nộp sau đó được coi như nộp cùng ngày với đơn nộp đầu tiên. Nói cách khác, những đơn nộp sau sẽ có quyền ưu tiên đối với các đơn có thể đã được người khác nộp trong khoảng thời gian ưu tiên nói trên chi chính đối tượng sở hữu trí tuệ đó. Ví dụ: Ngày 02/02/2004 một công dân Việt Nam nộp đơn đăng ký bảo hộ một KDCN là X' tại Cục sở hữu trí tuệ Việt Nam. Ngày 02/05/2004 một công dân Pháp cũng nộp đơn đăng ký chính đối tượng X' đó tại cơ quan sở hữu trí tuệ của Pháp. Ngày 05/05/2004 công dân Việt Nam đó mới nộp đơn đăng ký bảo hộ đối tượng này tại Pháp. Theo nguyên tắc nộp đơn đầu tiên thì đơn của công dân Pháp nộp ở Pháp sẽ hợp lệ (vì đơn nộp sớm hơn tại Pháp). Tuy nhiên trong trường hợp này công dân Việt Nam có thể xin hưởng quyền ưu tiên trên cơ sở đơn đơn đã nộp sớm hơn tại Việt Nam (nộp ngày 02/02/2004). Do đó đơn của công dân Việt Nam nộp ở Pháp sẽ được tính là ngày 02/02/2004.

Việc quy định quyền ưu tiên mang lại lợi ích thiết thực cho người nộp đơn khi đơn này muốn đạt được sự bảo hộ của nhiều quốc gia khác nhau, họ không phải nộp đồng thời tất cả các đơn tại nước xuất xứ và các nước khác nhau mà có thời hạn nhất định để xem xét lựa chọn việc nộp đơn yêu cầu bảo hộ tại quốc gia nào thiết thực nhất vì các đơn nộp sau này sẽ có ngày ưu tiên là ngày nộp đơn đầu tiên. Nó ngăn chặn hữu hiệu người khác lợi dụng đăng ký đối tượng đó tại các quốc gia khác khi người nộp đơn chưa kịp làm việc này và cũng tránh được tình trạng người nộp đơn phải nộp nhiều đơn khác nhau tại một thời điểm.

2. Nội dung của quyền ưu tiên.

a. Các đối tượng sở hữu trí tuệ được hưởng quyền ưu tiên.

Theo quy định của công ước Paris thì đối tượng được hưởng quyền ưu tiên bao gồm: Sáng chế, Mẫu hữu ích (còn gọi là Giải pháp hữu ích), KDCN, Nhãn hiệu " Bất kỳ người nào đã nộp đơn hợp lệ xin cấp Patent hoặc xin đăng ký mẫu hữu ích, KDCN hoặc Nhãn hiệu hàng hoá tại một nước thành viên của Liên minh, hoặc người thừa kế hợp pháp của người đó, trong quá trình nộp đơn tại nước khác sẽ được hưởng quyền ưu tiên" (Khoản a (1), Điều 4). Công ước UPOV tại điều 11 có quy định: "Bất cứ nhà tạo giống nào đã nộp đơn yêu cầu bảo hộ giống cây trồng theo quy định của một trong các Bên ký kết ("đơn đầu tiên'') đều phải được hưởng quyền yêu tiên". Vậy quyền ưu tiên có này được giành cho các đối tượng của quyền tác giả và quyền liên quan (Copyright and Related Right) ? Theo quy định chung của hầu hết các hệ thống pháp luật trên thế giới, các đối tượng bảo hộ của quyền tác giả (gồm tác phẩm văn học, nghệ thuật, khoa học) và quyền liên quan (cuộc biểu diễn, bản ghi âm, ghi hình, chương trình phát sóng, tín hiệu vệ tinh mang chương trình được mã hóa) được bảo hộ từ thời điểm chúng được định hình dưới một hình thức vật chất nhất định mà không cần đăng ký bảo hộ, không phụ thuộc vào việc có đăng ký đối tượng đó hay không nên việc quy định quyền yêu tiên trong việc đăng ký là không cần thiết. Trong khi đó, quyền Sở hữu đối với một số đối tượng sở hữu trí tuệ khác như Sáng chế, KDCN, Nhãn hiệu, Giống cây trồng mới chỉ phát sinh trên cơ sở việc đăng ký đối tượng này tại cơ quan Sở hữu trí tuệ. Hơn nữa, do tính chất giới hạn của việc đăng ký các đối tượng này chỉ có hiệu lực trong phạm vi lãnh thổ quốc gia nhất định nên cần có một cơ chế ghi nhận quyền yêu tiên cho người nộp đơn trước tại một quốc gia khác.

Previous Page of 4Next Page

Comments & Reviews

Login or Facebook Sign in with Twitter
library_icon_grey.png Add share_icon_grey.png Share

Who's Reading

Recommended